1- GİRİÅz:
Özel İletiÅŸim Vergisi (ÖİV), 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu’nun 39. maddesinde düzenlenmiÅŸtir. ÖİV’nin konusu söz konusu maddede üç bent halinde sayılan telekomünikasyon hizmetleridir. Telekomünikasyon hizmetleri, Telekomünikasyon Hizmet Ve Altyapılarına İliÅŸkin Yetkilendirme YönetmeliÄŸi’nde “Telekomünikasyon tanımına giren faaliyetlerin bir kısmının veya tümünün hizmet olarak sunulması” olarak tanımlanmıştır.
Telekomünikasyon ise yine aynı yönetmelikte, “Her türlü iÅŸaret, sembol, ses ve görüntünün ve elektrik sinyallerine dönüÅŸtürülebilen her türlü verinin kablo, telsiz, optik, elektrik, manyetik, elektro manyetik, elektro kimyasal, elektro mekanik ve diÄŸer iletim sistemleri vasıtasıyla iletilmesi, gönderilmesi ve alınması” ifade edilmiÅŸtir.
18.02.2009 tarihli ve 5838 sayılı Bazı Kanunlarda DeÄŸiÅŸiklik Yapılması Hakkında Kanunun 14. maddesi ile söz konusu maddenin (c) bendinde deÄŸiÅŸiklik yapılarak kablolu, kablosuz ve mobil internet servis saÄŸlayıcılığı hizmetinde özel iletiÅŸim vergisi % 15’den %5’e indirilmiÅŸtir. Maddenin deÄŸiÅŸmeden önceki (c) bendinde yer alan, “(a) ve (b) bentleri kapsamına girmeyen diÄŸer telekomünikasyon hizmetleri % 15…” ifadesi de (d) bendi olarak söz konusu maddeye ek yapılmıştır.
Kablolu, kablosuz ve mobil internet servis saÄŸlayıcılığı hizmetlerinde ÖİV uygulamasına iliÅŸkin açıklamalara ise bu konuda düzenlenen “5 seri no.lu Özel İletiÅŸim Vergisi Genel TebliÄŸi”nde yer verilmiÅŸtir. Bu yazımızda söz konusu tebliÄŸ esas alınarak Kablolu, kablosuz ve mobil internet servis saÄŸlayıcılığı hizmetlerinde ÖİV uygulaması anlatılmaya çalışılacaktır.
2. YASAL DÜZENLEME :
08.02.2009 tarih ve 5838 sayılı Bazı Kanunlarda DeÄŸiÅŸiklik Yapılması Hakkında Kanunla, Özel İletiÅŸim Vergisi’nin düzenlendiÄŸi 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu’nun 39. maddesi deÄŸiÅŸtirilerek maddenin son hali aÅŸağıya alınmıştır.
“(5228 sayılı Kanunun 38 inci maddesi ile deÄŸiÅŸen madde. Yürürlük: 01.08.2004) 406 sayılı Telgraf ve Telefon Kanunu uyarınca Telekomünikasyon Kurumuyla görev veya imtiyaz sözleÅŸmesi imzalamak veya bu Kurumdan ruhsat veya genel izin almak suretiyle telekomünikasyon alt yapısı kurup iÅŸleten veya telekomünikasyon (5335 sayılı Kanunun 28.s maddesiyle deÄŸiÅŸen ibare. Yürürlük; 27.04.2005) hizmeti sunan iÅŸletmecilerin (kablo tv altyapısı üzerinden teknik olarak verilebilecek her türlü hizmetleri dışında, görev sözleÅŸmesi ile ulusal egemenlik kapsamındaki uydu yörünge pozisyonlarının hakları, yönetimi ve iÅŸletme yetkisine sahip olanlar hariç);
a) Her nevi mobil telekomünikasyon iÅŸletmeciliÄŸi kapsamındaki (ön ödemeli kart satışları dahil) tesis, devir, nakil ve haberleÅŸme hizmetleri % 25,
b) Radyo ve televizyon yayınlarının uydu platformu ve kablo ortamından iletilmesine ilişkin hizmetleri % 15,
c) (5838 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle deÄŸiÅŸen bent. Yürürlük; 01.03.2009) Kablolu, kablosuz ve mobil internet servis saÄŸlayıcılığı hizmeti %5,
d) (5838 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle eklenen bent. Yürürlük; 01.03.2009) (a), (b) ve (c) bentleri kapsamına girmeyen diÄŸer telekomünikasyon hizmetleri ,
Oranında özel iletiÅŸim vergisine tâbidir.
(5838 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle deÄŸiÅŸen fıkra. Yürürlük; 01.03.2009) Birinci fıkranın (a), (b), (c) ve (d) bentlerinde yer alan hizmetlerin birlikte veya birbiriyle baÄŸlantılı olarak verilmesi halinde, her hizmet tabi olduÄŸu oran üzerinden vergilendirilir. Bakanlar Kurulu, % 25 ve % 15 oranlarını ayrı ayrı veya birlikte % 5'e, % 5 oranını ise sıfıra kadar indirmeye ve bu oranları kanuni oranlarına kadar artırmaya yetkilidir.
Mobil telefon aboneliÄŸinin ilk tesisinde (operatör deÄŸiÅŸiklikleri hariç) yirmimilyon lira (4 Seri No.lu Özel İletiÅŸim Vergisi Genel TebliÄŸi ile 01.01.2009 tarihinden itibaren uygulanmak üzere belirtilen tutar; 31,10 TL.dir.) ayrıca özel iletiÅŸim vergisi alınır. Bu tutar, her yıl bir önceki yıla iliÅŸkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre belirlenen yeniden deÄŸerleme oranında artırılmak suretiyle uygulanır. Hesaplanan tutarın yüzde beÅŸini aÅŸmayan kesirler dikkate alınmaz. Bakanlar Kurulu, bu ÅŸekilde tespit edilen tutarı % 50'sine kadar artırmaya veya yarısına kadar indirmeye yetkilidir.
Verginin mükellefi; birinci fıkrada sayılan telekomünikasyon hizmetlerini sunan iÅŸletmecilerdir. Verginin matrahı, katma deÄŸer vergisi matrahını oluÅŸturan unsurlardan teÅŸekkül eder. Bir aya ait özel iletiÅŸim vergisi, izleyen ayın onbeÅŸinci günü akÅŸamına kadar beyan edilerek aynı süre içinde ödenir. Bu verginin beyan ve ödenmesine iliÅŸkin olarak 47 ve 48 inci madde hükümleri uygulanmaz.
Bu maddede hüküm bulunmayan hallerde, 3065 sayılı Katma DeÄŸer Vergisi Kanunu hükümleri uygulanır. Telekomünikasyon iÅŸletmecilerinin; imtiyaz veya görev sözleÅŸmeleri, ruhsatlar veya genel izinler uyarınca Hazineye ödeyecekleri payın hesaplanmasında özel iletiÅŸim vergisi dikkate alınmaz. Özel iletiÅŸim vergisi, düzenlenecek faturalarda ayrıca gösterilir.
Bu vergi, katma deÄŸer vergisi matrahına dahil edilmez, gelir ve kurumlar vergisi uygulamasında gider kaydedilmez ve hiçbir vergiden mahsup edilmez.(5779 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin (d) bendiyle yürürlükten kaldırılan cümle. Yürürlük; 01.07.2008)
Bu vergiye iliÅŸkin usul ve esaslar ile verilmesi gereken beyannamelerin ÅŸekil, muhteva ve eklerini belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir. ”
2- İNTERNET SERVİS SAÄzLAYICILIÄzI HİZMETLERİNDE ÖİV UYGULAMASI:
İnternet servis saÄŸlayıcılığı hizmeti, kullanıcılara internet ÅŸebekesi üzerinden sunulan internet eriÅŸim hizmetidir.
5838 sayılı Kanunla yapılan deÄŸiÅŸiklikle, 01.03.2009 tarihinden itibaren kablolu, kablosuz ve mobil internet servis saÄŸlayıcılığı hizmetlerine uygulanacak ÖİV oranı % 5 olarak yeniden belirlenmiÅŸtir. İnternet servis saÄŸlayıcılığı hizmeti vermek üzere yetkilendirilen iÅŸletmecilere verilen internet eriÅŸim hizmeti de bu kapsamdadır ve % 5 oranında ÖİV’ye tabidir.
2.1- İnternet Servis Sağlayıcılığı Hizmeti Sunmaya Yetkili İşletmeciler Tarafından Verilen İnternet Erişim Hizmeti:
01.03.2009 tarihinden itibaren kablolu, kablosuz internet servis saÄŸlayıcılığı hizmeti sunan iÅŸletmeciler tarafından verilen internet eriÅŸim hizmetlerinde % 5 oranında ÖİV uygulanacaktır.
2.2- GSM Operatörleri Tarafından Verilen İnternet EriÅŸim Hizmetlerinde ÖİV Uygulaması:
GSM operatörleri imtiyaz sözleÅŸmelerinde yer alan yetki çerçevesinde abonelerine internet eriÅŸim hizmeti verebilmektedir.
GSM operatörleri tarafından verilen her nevi mobil telekomünikasyon iÅŸletmeciliÄŸi kapsamındaki (ön ödemeli kart satışları dahil) tesis, devir, nakil ve haberleÅŸme hizmetleri % 25 oranında ÖİV’ye tabi bulunmaktadır. Bu mükelleflerin 01.03.2009 tarihinden itibaren verdiÄŸi internet eriÅŸim hizmetlerinde ise bu hizmetlerin ayrıştırılabilmesi ÅŸartıyla % 5 oranında ÖİV uygulanacaktır.
2.2.1- GSM Operatörleri Tarafından Faturalı Hat Abonelerine Verilen İnternet EriÅŸim Hizmetlerinde ÖİV Uygulaması:
GSM operatörlerince faturalı hat abonelerine 01.03.2009 tarihinden sonra verilen internet eriÅŸim hizmet bedelleri üzerinden % 5 oranında ÖİV hesaplanacaktır.
GSM operatörleri tarafından internet eriÅŸim hizmetleri ile diÄŸer haberleÅŸme hizmetlerinin teknik olarak ayrıştırılması ve faturalarda her iki hizmet grubunun ayrıca gösterilerek, her bir kısım üzerinden ait oldukları oranda ÖİV hesaplanması gerekmektedir.
2.2.2- GSM Operatörleri Tarafından Ön Ödemeli Hat Abonelerine Verilen İnternet EriÅŸim Hizmetlerinde ÖİV Uygulaması:
Ön ödemeli hat aboneleri için çıkarılan hazır kartlarla internet eriÅŸim hizmetleri ile birlikte diÄŸer haberleÅŸme hizmetleri de verilebilmektedir.
Kullanıcıya sunulan hazır kartların;
a) İnternet eriÅŸim hizmeti ve diÄŸer haberleÅŸme hizmetleri için birlikte kullanılabilmesi halinde kart bedeli üzerinden % 25,
b) Münhasıran internet eriÅŸim hizmeti amacıyla kullanılabilir olması, baÅŸka bir ifadeyle konuÅŸma, kısa mesaj vb. diÄŸer hizmetler için kullanılmaya imkan vermemesi halinde kart bedeli üzerinden % 5,
oranında ÖİV hesaplanacaktır.
ÖİV oranında yapılan deÄŸiÅŸiklik 01.03.2009 tarihinde yürürlüÄŸe girdiÄŸinden, bu tarihten önce teslim edilmiÅŸ bulunan yalnızca internet eriÅŸimini saÄŸlayan ön ödemeli kartlar nedeniyle herhangi bir iade iÅŸlemi yapılmayacaktır.
3- SONUÇ:
6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu’nun 39. maddesinde düzenlenmiÅŸ olan ÖİV oranlarında, 5838 sayılı Kanunla 01.03.2009 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, deÄŸiÅŸiklik yapılarak, kablolu, kablosuz ve mobil internet servis saÄŸlayıcılığı hizmetlerindeki ÖİV oranı % 5 olarak belirlenmiÅŸ ve söz konusu ÖİV’nin uygulamasına iliÅŸkin açıklamalara “5 seri no.lu Özel İletiÅŸim Vergisi Genel TebliÄŸi”nde yer verilmiÅŸtir.
Kablolu, kablosuz internet servis saÄŸlayıcılığı hizmeti sunan iÅŸletmeler tarafından verilen internet eriÅŸim hizmetleri ile GSM operatörleri tarafından faturalı ve yalnızca internet eriÅŸimine imkan veren ön ödemeli hat abonelerine verilen internet eriÅŸim hizmetlerinde ÖTV oranı 01.03.2009 tarihinden itibaren % 5 olarak deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir.
KAYNAKÇA
- T.C. Yasalar, 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu, (23.7.1956 tarih ve 9362 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanmıştır.), Ankara.
- T.C. Yasalar, 5838 sayılı Bazı Kanunlarda DeÄŸiÅŸiklik Yapılması Hakkında Kanunun (28.2.2009 tarih ve 27155M sayılı Resmi Gazete’de yayınlanmıştır.)
- T.C. Yasalar, 5 seri no.lu Özel İletiÅŸim Vergisi Genel TebliÄŸi (02.05.2009 tarih ve 27216 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanmıştır.)
- Telekomünikasyon Hizmet Ve Altyapılarına İliÅŸkin Yetkilendirme YönetmeliÄŸi, (26.08.2004 tarih ve 25565A sayılı Resmi Gazete’de yayınlanmıştır.) Telekomünikasyon Kurumu,